برخی در چرخه افکار آینده گیر می‌کنند و برخی در حلقه ترس‌های گذشته. دکتر «ستاره زند»، متخصص روانپزشکی بیمارستان ابن سینا شیراز، اختلال وسواس فکری-عملی و اختلال استرس پس از سانحه را دو الگوی شایع تکرار می‌داند که زندگی را به کام فرد تلخ می‌کند.

به گزارش روابط عمومی بیمارستان ابن سینا شیراز، دکتر «ستاره زند»، در تعریف OCD توضیح داد: در این اختلال، فرد گروگان افکار یا تصاویر ناخواسته و ترسناک (وسواس فکری) می‌شود. ذهن به آینده‌ای فاجعه‌بار می‌رود؛ "اگر دستم را نشویم بیمار می‌شوم". برای خنثی کردن این اضطراب، فرد مجبور به انجام اعمال تکراری (وسواس عملی) مانند شستن مکرر دست می‌شود. یک چرخه معیوب که ساعت‌ها زمان می‌برد.

وی سپس به اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) پرداخت و افزود: اینجا، فرد اسیر گذشته است. پس از یک حادثه هولناک مانند یک تصادف شدید یا سانحه، مغز نمی‌تواند آن را پردازش کند. حادثه به شکل کابوس‌های تکراری، فلش‌بک‌های ناگهانی یا خاطرات مزاحم، دائما به حال حمله می‌کند. فرد ممکن است دچار کرختی عاطفی، تحریک‌پذیری شدید و گوش به زنگی دائم شود.

این متخصص بر یک نکته مشترک تاکید کرد: در هر دو اختلال، مغز در یک حلقه تکرار گیر کرده است. در OCD تکرار یک عمل برای پیشگیری از یک فاجعه آتی است و در PTSD، تکرار یک خاطره برای پردازش یک فاجعه در گذشته. هر دو به شدت ناتوان‌کننده و نیازمند مداخله تخصصی هستند.

دکتر زند در خصوص درمان این اختلالات گفت: درمان این دو نیز تفاوت دارد. پایه درمان OCD، مواجهه سازی و جلوگیری از پاسخ است. برای PTSD، درمان‌های مبتنی بر پردازش مجدد حادثه (مانند EMDR) و روان‌درمانی تخصصی بسیار موثرند. شروع زودهنگام درمان، به ویژه در PTSD، از مزمن شدن و ماندگاری تا آخر عمر پیشگیری می‌کند.