رئیس بیمارستان روانپزشکی ابن‌سینا شیراز با اشاره به ارتباط مستقیم نوع زایمان با سلامت روان مادر، گفت: زایمان طبیعی با ترشح هورمون‌های شادی‌بخش مانند اکسی‌توسین و اندورفین، تجربه‌ای مثبت برای مادر ایجاد می‌کند که خطر افسردگی پس از زایمان را کاهش و پیوند عاطفی با نوزاد را تقویت می‌نماید.

زایمان طبیعی؛ انتخابی برای سلامت روان مادر

به گزارش روابط عمومی بیمارستان ابن‌سینا شیراز، دکتر «ابراهیم مقیمی»، متخصص روانپزشکی و رئیس بیمارستان، به ارتباط میان نوع زایمان و سلامت روان مادر پرداخت و بر مزایای روانشناختی زایمان طبیعی تأکید و اظهار کرد: زایمان طبیعی فقط یک انتخاب برای سلامت جسمی مادر و نوزاد نیست؛ بلکه یک انتخاب برای سلامت روان مادر نیز محسوب می‌شود. در زایمان طبیعی، هورمون‌های شادی‌بخشی مانند اکسی‌توسین و اندورفین در بدن مادر ترشح می‌شوند که هم باعث کاهش درد و هم ایجاد احساس شادی و آرامش در مادر می‌شوند. این تجربه مثبت، تاثیرات بلندمدتی بر سلامت روان مادر دارد.

نقش احساس کنترل در پیشگیری از افسردگی پس از زایمان

وی افزود: مادرانی که زایمان طبیعی را تجربه می‌کنند، معمولا احساس کنترل بیشتری بر فرآیند زایمان دارند و این حس کنترل، یکی از عوامل محافظتی در برابر افسردگی پس از زایمان است. همچنین، شیردهی بلافاصله پس از زایمان طبیعی به‌دلیل نبود عوارض دارویی و جراحی، معمولا موفق‌تر آغاز می‌شود و این خود، یک عامل دیگر در کاهش خطر افسردگی محسوب می‌شود.

پیوند عاطفی مادر و نوزاد در دوره طلایی پس از تولد

رئیس بیمارستان ابن‌سینا با اشاره به تاثیر زایمان طبیعی بر پیوند مادر-نوزاد، خاطرنشان کرد: اولین آغوش، اولین تماس پوستی و اولین شیردهی در دقیقه اول پس از زایمان، یک «دوره طلایی» برای برقراری پیوند عاطفی عمیق بین مادر و نوزاد است. در زایمان طبیعی، این دوره به‌خوبی و بدون مانع اجرا می‌شود. اما در سزارین، به‌دلیل بیهوشی، درد و محدودیت‌های فیزیکی، این ارتباط اولیه ممکن است با تاخیر یا اختلال مواجه شود و این تاخیر، بر سلامت روان مادر و حس مادری او تاثیر منفی می‌گذارد.

آمادگی روانی؛ راهکار کاهش ترس از زایمان طبیعی

دکتر مقیمی در ادامه با اشاره به ترس بسیاری از مادران از زایمان طبیعی، گفت: متأسفانه بسیاری از مادران از زایمان طبیعی می‌ترسند و این ترس، آن‌ها را به سمت سزارین انتخابی سوق می‌دهد. در حالی که با آمادگی روانی مناسب، شرکت در کلاس‌های آمادگی زایمان و دریافت حمایت عاطفی، می‌توان این ترس را مدیریت کرد.

اکسی‌توسین؛ هورمون عشق و آرامش مادر

وی با اشاره به برخی از مزایای کمترگفته‌شده زایمان طبیعی از منظر روانپزشکی، تصریح کرد: زایمان طبیعی باعث ترشح اکسی‌توسین می‌شود که به آن «هورمون عشق» می‌گویند. این هورمون نه‌تنها بر پیوند عاطفی مادر و نوزاد تاثیر می‌گذارد، بلکه به کاهش استرس و اضطراب مادر نیز کمک می‌کند. همچنین، تماس پوستی زودهنگام در زایمان طبیعی، به تنظیم دمای بدن نوزاد، کاهش گریه و آرامش بیشتر او کمک می‌کند و این آرامش نوزاد، به نوبه خود بر کاهش استرس مادر تاثیر مثبت دارد.

حمایت روانی؛ ضرورتی برای مادران سزارینی

این متخصص روانپزشکی در ادامه به مادرانی که سزارین داشته‌اند، توصیه کرد و گفت: تاکید بر مزایای زایمان طبیعی، هرگز به معنای سرزنش مادرانی که به هر دلیلی سزارین داشته‌اند، نیست. بسیاری از سزارین‌ها ضروری و نجات‌بخش هستند. آنچه اهمیت دارد، این است که مادران سزارینی نیز با دریافت حمایت روانی مناسب، مشاوره شیردهی و مراقبت‌های روانپزشکی در صورت نیاز، بتوانند تجربه مثبتی از مادری داشته باشند و از افسردگی پس از زایمان پیشگیری کنند.

رسالت بیمارستان ابن‌سینا در ارتقای سلامت روان مادران

دکتر مقیمی در پایان با اشاره به رویکرد بیمارستان ابن‌سینا در حمایت از مادران، گفت: بیمارستان روانپزشکی ابن‌سینا، گرچه به‌عنوان یک بیمارستان تخصصی روانپزشکی، بخش زایمان ندارد، اما رسالت خود می‌داند که با آگاهی‌بخشی، مشاوره و درمان اختلالات روانی مادران باردار و شیرده، به ترویج زایمان طبیعی و تغذیه با شیر مادر کمک کند.

پایان